PODSTAWOWE ZASADY ROWEROWYCH ZAWODÓW NA ORIENTACJĘ

    Rowerowe zawody na orientację są dyscypliną sportu, w której zawodnik posługując się mapą z naniesioną siecią dróg i ścieżek, wykorzystuje własne umiejętności nawigacyjne i fizyczne do przejechania trasy wyznaczonej przez punkty kontrolne. Zawodnik na trasie musi w każdym momencie pozostawać w kontakcie z rowerem. Nie dopuszcza się pozostawienia roweru w terenie i pokonywania trasy pieszo. Można pokonywać odcinki trasy na piechotę, ale zawsze zawodnik musi mieć ze sobą rower, na którym wystartował. W Polsce dopuszcza się jeżdżenie rowerem przez las oraz tereny nie zakazane na mapie /teren zakazany zaznaczony jest na mapie kolorem czerwonym/. O kolejności w poszczególnych kategoriach wiekowych decyduje lepszy czas pokonania trasy przez zawodnika.

 

Rodzaje i formy zawodów:

 

•    zawody na dystansie sprinterskim

•    zawody na dystansie średnim

•    zawody na dystansie klasycznym

•    zawody na dystansie długim

•    zawody sztafetowe

 

tl_files/poradnik/zdjecie_2_1.jpg

 

 

    Rowerowe zawody na orientację są rozgrywane w porze dziennej ze startem indywidualnym lub masowym. Ze względu na masowość tego sportu trudno jest zbudować jedną trasę dla wszystkich: dla wyczynowców i początkujących. Dlatego w obrębie danej kategorii wiekowej stosuje się podział na klasy: A i B. Klasa A jest przeznaczona dla zawodników wyczynowych (jest dłuższa i trudniejsza), klasa B przeznaczona jest dla początkujących. W zawodach międzynarodowych często organizowana jest w kategorii K/M-21 klasa E (skrót od Elitarna) trudniejsza niż klasa A. W Polsce na razie nie ma podziału na klasy A i B, jest on planowany do wprowadzenia od 2009 roku.

 

Zasady o zakwalikowaniu do danej kategorii wiekowej porządkują Regulaminy Sportowe w Rowerowej Jeździe na Orientację, co roku wydawane przez PZOS, dostępne na stronach internetowych: PZOS http://www.orienteering.org.pl oraz komisji rowerowej - http://www.mtbo.pl


Kategorie wiekowe

Podział na kategorie jest przyjęty według wieku i płci zawodnika,  i przedstawia się następująco:

 

ZAWODY INDYWIDUALNE, K- kobiety, M - mężczyźni

 

•    K/M - 12 Dzieci w wieku do 1 2 lat,
•    K/M-14 Młodzicy w wieku 13-14 lat,
•    K/M - 17 Juniorzy w wieku 1 5-1 7 lat,
•    K/M - 20 Młodzieżowcy w wieku 1 8-20 lat,
•    K/M - 21 Seniorzy w wieku 21 -39 lat,
•    K/M-40 Weterani w wieku 40-49 lat,
•    K/M - 50 Weterani w wieku 50-59 lat,
•    K/M - 60 Weterani w wieku 60-69 lat,
•    K/M - 70 Weterani w wieku powyżej 70 lat.

 

Ze względów popularyzacyjnych i szkoleniowych stosuje się także podczas zawodów kategorie OTWARTE:

 

•    Open K dla kobiet,
•    Open M dla mężczyzn,
•    Open R dla rodzin i dzieci startujących razem z opiekunem w jednym zespole.

 

ZAWODY SZTAFETOWE, K- kobiety, M - mężczyźni

 

•    KM, MM - Młodzicy w wieku do 14 lat,
•    KJ, MJ-Juniorzy w wieku 15-20 lat,
•    K, M - Seniorzy w wieku do 21-39 lat,
•    KW, MW - Weterani w wieku powyżej 40 lat.

 

    Zawodnicy w każdej kategorii wiekowej startują indywidualnie z takim samym odstępem czasowym pomiędzy sobą (interwał). Interwał startowy na dystansie sprinterskim wynosi od 1 do 3 minut, na pozostałych dystansach od 2 do 6 minut. Interwał starowy dla poszczególnych kategorii wiekowych uzależniony jest od ilości startujących zawodników. Należy dążyć do tego, aby podczas zawodów start trwał nie dłużej niż trzy godziny.


Długości tras podczas zawodów w rowerowej jeździe na orientację

 

    Długości tras podawane są według optymalnego wariantu przejazdu pomiędzy poszczególnymi punktami kontrolnymi. W praktyce oznacza, to, że organizator zawodów powinien dokonać pomiaru długości tras (dla poszczególnych kategorii wiekowych) po drogach i ścieżkach (drożnia) występujących pomiędzy kolejnymi punktami kontrolnymi na trasie, umożliwiającymi jak najszybsze pokonanie przez zawodnika danego odcinka trasy. Rzeczywista długość trasy pokonanej przez zawodnika zależy od indywidualnego wyboru wariantów pomiędzy poszczególnymi punktami kontrolnymi oraz od ilości popełnionych błędów i często może być o wiele dłuższa od tej, jaką organizator podał w komunikacie technicznym zawodów. Ze względu na różnorodność terenu, w jakim są rozgrywane zawody, określając dystans dla danej kategorii szacuje się czas przejazdu trasy (w terenie płaskim w tym samym czasie przejedziemy dłuższy odcinek niż w górach). W ten sposób wysiłek włożony przez zawodnika w zawodach rozgrywanych w innych warunkach terenowych będzie zbliżony. W regulaminach sportowych dla danego dystansu, w poszczególnych kategoriach wiekowych podano przewidywany czas pokonania trasy przez najlepszego zawodnika.

 

Poniższe tabele przedstawiają przewidywane czasy zwycięzców w poszczególnych kategoriach wiekowych na wszystkich rodzajach dystansów rozgrywanych w RJnO z podziałem na kobiety (K) i mężczyzn (M).

 

Dystans/

Kategoria wiekowa

Czas zwycięzcy w zależności od kategorii wiekowej w minutach

K-14

K-17

K-20

K-21

K-40

K-50

K-60/70

Sprint

15-20

15-20

20-25

20-25

20-25

15-20

15-20

Średni

20-25

30-35

40-45

50-55

40-45

30-35

20-25

Klasyczny

30-40

50-60

60-70

70-90

60-70

50-60

30-40

Długi

40-50

60-80

70-90

90-120

70-90

60-80

40-50

Sztafety czas jednej zmiany

20-30

30-40

30-40

40-55

30-40

30-40

30-40

SztafetyMIX czas 4 zmian

20-25

20-25

20-25

20-25

20-25

20-25

20-25


Tabela1. Przewidywane czasy zwycięzcy na poszczególnych dystansach z podziałem na kategorie wiekowe dla kobiet.

 

Dystans/

Kategoria wiekowa

Czas zwycięzcy w zależności od kategorii wiekowej w minutach

M-14

M-17

M-20

M-21

M-40

M-50

M-60/70

Sprint

15-20

15-20

20-25

20-25

20-25

15-20

15-20

Średni

20-25

30-35

40-45

50-55

40-45

30-35

20-25

Klasyczny

30-40

60-70

70-90

90-120

70-90

60-70

50-60

Długi

40-50

70-90

90-120

120-170

90-120

70-100

60-80

Sztafety czas jednej zmiany

20-30

30-40

40-50

50-60

40-50

30-40

30-40

SztafetyMIX czas 4 zmian

20-25

20-25

20-25

20-25

20-25

20-25

20-25


Tabela 2. Przewidywane czasy zwycięzcy na poszczególnych  dystansach z podziałem na kategorie wiekowe dla mężczyzn.


    Jak widzimy dla kategorii najmłodszych K/M-12 oraz K/M-14 czasy zwycięzcy są praktycznie z wyjątkiem zawodów na długim dystansie takie same, ale długości tras powinny być krótsze dla kategorii K/M-12. Wynika, to z faktu, iż najmłodsi zawodnicy nie mają jeszcze takiego doświadczenia jak ich starsi rówieśnicy i na pokonanie znacznie krótszej trasy potrzebują więcej czasu. Zakresy w przedziale czasowym zwycięzcy w poszczególnych kategoriach wiekowych są w tym celu, aby organizator zawodów stosował ich górną granicę podczas rozgrywania zawodów jedno, dwu lub trzy dniowych, a dolną podczas organizacji zawodów trwających powyżej trzech dni.
W tabelkach czasów zwycięzcy w poszczególnych kategorii wiekowych nie podano parametrów dla kategorii otwartych - Open K dla kobiet, Open M dla mężczyzn oraz Open - R rodzinnych. W tych kategoriach wiekowych czas zwycięzcy na poszczególnych dystansach kształtuje się następująco:


•    Open K (kobiety) - jest równoważny do czasu w kategorii M-14
•    Open M (mężczyźni) -jest równoważny do czasu w kategorii K-17
•    Open R (trasa rodzinna) - jest równoważny do czasu w kategorii K/M-12

 

WYPOSAŻENIE ZAWODNIKA


Wyposażenie zawodnika biorącego udział w rowerowych zawodach na orientację

Rower górski.

Każdy rower górski musi spełniać następujące kryteria:
•    sprawny technicznie,
•    minimalna szerokość opon 1,5",
•    dwa niezależnie nawzajem działające układy hamulcowe (przód i tył).

Wyposażenie zawodnika.


•    Karta startowa lub chip do potwierdzania obecności na punkcie kontrolnym - obowiązkowa na stałe musi być przymocowane do roweru. Najlepiej do tego celu jest użyć zapinkę do Skipasa.
•   Zawodnik powinien nosić numer startowy w miejscu wskazanym przez organizatora zawodów (z przodu roweru na kierownicy).
•    Każdy zawodnik startujący w zawodach rowerowych obowiązkowo musi posiadać kask sztywny.
•    Odpowiedni rower umożliwiający pokonanie trasy w terenie, odpowiadający wymogom technicznym stawianym w przepisach rowerowych zawodów na orientację.
•   Zawodnik może ze sobą zabrać narzędzia niezbędne do ewentualnej naprawy powstałego podczas pokonywania trasy defektu roweru np. wymiana gumy, dokręcenie hamulców, skuwacz do łańcucha, itp.
•   W miarę możliwości każdy zawodnik powinien być wyposażony w mapnik oraz kompas. Rowerowy  prędkościomierz,   odległościomierz,   sport  tester,   okulary,   napoje   i  wyżywienie w zależności od dystansu, jaki ma do pokonania.
Zapinka do karnetu narciarskiego Skipas -Zaletą jej działania jest możliwość umocowania chipa lub karty startowej do zapinki przyczepionej do żyłki o długości ok. 70 cm. Po każdorazowym puszczeniu zapinki żyłka jest samoczynnie wciągana do urządzenia, co chroni ją przed zaplątaniem. Koszt zapinki jest stosunkowo niski i wynosi od 3,00 - 5,00 PLN.


Wyposażenie punktu kontrolnego

tl_files/poradnik/punkt-kontrolny.jpg
    Punkty kontrolne znajdują się zawsze na drogach i ścieżkach. Na   każdym   punkcie  kontrolnym  znajdują  się trzy  podstawowe  elementy wyposażenia  :


1.   Specjalny biało-pomarańczowy, dobrze widoczny lampion. Dzięki niemu zawodnik nie musi specjalnie szukać punktu, co eliminuje przypadkowość w tym sporcie.
2.   Numer punktu kontrolnego, który pozwala zawodnikowi upewnić się, czy trafił we właściwe miejsce.
3.   Przyrząd służący do potwierdzenia obecności na punkcie na karcie startowej. Zwykle jest to „perforator" - kasownik dziurkujący kartę, ale  obecnie  coraz   częściej   stosuje  się  systemy  elektroniczne do potwierdzania (Sport-ident).

Punkt kontrolny umieszczony jest na wysokości 1.5 m od ziemi, może on być zawieszony na sznurku, lub na stojaku z perforatorem lub systemem elektronicznym do potwierdzenia obecności zawodnika na danym punkcie kontrolnym. Punkt kontrolny powinien być usytuowany w takim miejscu, aby dawać możliwość potwierdzenia go jednocześnie przez kilku zawodników, musi być odpowiednia przestrzeń wokół punktu umożliwiająca ewentualne zawrócenie z niego w drugą stronę. Podczas zawodów rowerowych zawodnik powinien mieć dostęp do potwierdzenia punktu bez konieczności schodzenia z roweru. Najpóźniej na 30 minut przed startem organizator powinien ustawić modelowy punkt kontrolny taki sam jak w lesie w celu możliwości zapoznania się z nim przez zawodników (sposób potwierdzania). Na wszystkich zawodach Centralnego Terminarza Zawodów organizator zobowiązany jest do stosowania elektronicznego systemu pomiaru obecności zawodnika na punkcie kontrolnym (Sport-ldent).

 

Start


Start może być interwałowy albo masowy. Minimalny interwał pomiędzy zawodnikami w zależności od dystansu, jaki ma do pokonania wynosi od 1 do 6 minut. Droga na starcie musi mieć szerokość minimum 2-3 metrów tak, aby zawodnicy z poszczególnych kategorii wiekowych mogli swobodnie stać obok siebie.
Zawodnik powinien otrzymać mapę na minutę przed startem w celu umożliwienia wsadzenia jej do mapnika. Mapy na starcie powinny być umieszczone w koszykach, na których podana jest kategoria wiekowa - zawodnik sam bierze swoją mapę na starcie z odpowiedniego koszyka, Należy dążyć do tego, aby koszyki, w których znajdują się mapy były na stoliku na wysokości około 1-1,3 m od ziemi. Ułatwia, to znacznie pobieranie map zawodnikom oraz obsłudze startu pozwala właściwie kontrolować ten proces. ZA POBRANIE WŁAŚCIWEJ MAPY ODPOWIEDZIALNY JEST ZAWODNIK.
Podczas startu masowego ustawiamy zawodników /grupując ich w poszczególne kategorie wiekowe/ około 4-5 minut przed startem i kładziemy im mapy na mapniku treścią do dołu - tak, aby nie widzieli trasy, jaką mają do pokonania. Zawodnicy wkładają mapy do mapnika i rozpoczynają pokonywanie trasy w momencie usłyszenia sygnału start wydanego przez Sędziego Głównego zawodów. Osoby niestosujące się do tych zasad i próbujące przed sygnałem startu zobaczyć trasę na mapie są dyskwalifikowane.

    Start masowy występuje zawsze podczas zawodów sztafetowych i wówczas zawodnicy drugich i trzecich zmian sami pobierają swoją mapę w sposób wskazany przez organizatora zawodów w komunikacie technicznym. Przeważnie wygląda, to w ten sposób, że zawodnik kończący pierwszą zmianę pokazuje się wszystkim na punkcie widokowym usytuowanym w pobliżu miejsca startu i mety i ma do odnalezienia i potwierdzenia w terenie 2-3 punkty kontrolne usytuowane w pobliżu mety. Czas, jaki jest mu do tego potrzebny nie powinien być dłuższy niż 3-7 minut. Wówczas partner z drugiej zmiany ma czas, aby ustawić się w strefie zmian, gdzie oczekuje na swojego partnera. Zmiana odbywa się poprzez dotknięcie ręką i wówczas zawodnik pobiera sam swoją mapę, która jest oznakowana numerem startowym, jaki posiada na swoim rowerze. W przypadku pobrania przez zawodnika nie swojej mapy- następuje dyskwalifikacja całego zespołu sztafetowego. Kolejne zmiany wykonują te same czynności na starcie.

    W przypadku organizacji startu masowego na dystansie średnim, klasycznym i długim zawodnicy otrzymują mapy w sposób wymieniony powyżej /start masowy/ i w zależności od informacji podanej w komunikacie technicznym mają do pokonania w terenie dwie lub trzy pętle. Każda pętla jest wykreślona na oddzielnej mapie i w zależności od ich ilości zawodnik na starcie otrzymuje dwie lub trzy mapy spięte w kolejności, w jakiej zawodnik musi pokonać całą trasę. Po pokonaniu pierwszej pętli zawodnik po podbiciu ostatniego punktu kontrolnego sam dokonuje zmiany mapy (dostał cały komplet na starcie) i pokonuje kolejną pętle w terenie, aż do pokonania całej trasy i wówczas dopiero po potwierdzeniu ostatniego punktu kontrolnego mija linię mety.
Pokonanie trasy i potwierdzenie punktów
Zawodnik musi pokonać trasę według kolejności wynikającej z naniesienia punktów kontrolnych na mapę przez organizatora zawodów.

    Potwierdzenie obecności na punkcie kontrolnym zawodnik dokonuje na karcie startowej, lub chipa przy pomocy systemu elektronicznego Sport-ldent, udostępnionego przez organizatora zawodów.
Zawodnik może pokonywać dystans po drogach naniesionych na mapę, a w przypadku pokonywania dystansu na przełaj przez las w zależności od oceny sytuacji, może to robić jadąc na rowerze, albo prowadząc go lub niosąc. Zawodnicy są zobowiązani do przestrzegania podczas zawodów przepisów zasad ruchu drogowego. W Polsce obowiązuje ruch prawostronny. Podczas pokonywania skrzyżowań należy ustąpić pierwszeństwa osobie nadjeżdżającej z prawej strony. Zawodnik jadący wolniej powinien pozwolić dać się wyprzedzić jadącemu szybciej. Po potwierdzeniu obecności na punkcie kontrolnym zawodnik powinien od razu od niego odjechać by ułatwić dostęp do PK innym uczestnikom zawodów.

 

Meta


    Organizator musi zapewnić bezpieczny dojazd do mety. Droga dojazdu do mety musi być szerokości minimum 2-3 metrów. Pomiar czasu zawodnika dokonywany jest na linii wyznaczonej przez napis meta. Pomiar czasu w przypadku stosowania systemu elektronicznego Sport-ldent odbywa się poprzez fakt, że zawodnik potwierdza minięcie linii mety w ten sam sposób, w jaki potwierdzał wszystkie punkty kontrolne na trasie. W przypadku rozgrywania zawodów na kartach startowych pomiaru czasu na mapie dokonuje zespół sędziowski. Odbywa się to w ten sposób, że na linii mety znajdują się dwie osoby, które zapisują do ponumerowanego /od 1-200 w zależności od ilości startujących/ formularza czas minięcia linii mety przez zawodnika w następujący sposób minuty i sekundy np. 72:35. W odległości około 5-8 metrów od linii mety znajdują się kolejni sędziowie, którzy ustawiają zawodników w kanale w takiej kolejności jak minęli linię mety i na końcu stoją sędziowie, którzy odbierają zawodnikom karty startowe wpisując na nich wodoodpornym flamastrem kolejno numery od 1. Wskazane jest, aby osoba wpisująca na kartach startowych numery, co jakiś czas komunikowała się z sędzią zapisującym czas zawodników w celu kontroli zgodności ilości osób, które oddały karty startowe z ilością wpisaną w formularzu z czasami zawodników. W okolicach mety powinien znajdować się punkt pierwszej pomocy lekarskiej.

Ciasteczka :Ten serwis wykorzystuje pliki cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich zapis lub odczyt wg ustawień przeglądarki.